KYC (Müşterini Tanı)
Kısaca KYC, düzenlemeye tabi kripto hizmetlerinin kimlik kontrolüdür; token projelerinde ekibin kimliğini üçüncü bir tarafa doğrulatması anlamına da gelir.
KYC, İngilizce “know your customer”, yani “müşterini tanı” ifadesinin kısaltmasıdır. Bir işletmenin kim olduğunuzu genellikle kimlik belgesi, selfie ve bazen adres belgesiyle kontrol ettiği süreçtir. Merkezi borsalar, itibari parayla kripto alımına aracılık eden hizmetler ve kart sağlayıcıları, faaliyet gösterdikleri ülkelerdeki kara para aklamayı önleme kurallarına uymak için KYC uygular.
Kriptoda ikinci bir anlamı daha vardır. Bir token ekibi, bir denetçi veya launchpad üzerinden KYC sürecini tamamlayabilir; bu kuruluş da kurucuların kimlik bilgilerinin kayıtlarında bulunduğunu belirten bir rozet yayımlar. Kamuoyu genellikle bu kişilerin kim olduğunu göremez; doğrulamayı yapan kuruluş yalnızca kimliklerini bildiğini ve bir suç ihbarı durumunda bilgileri yetkili makamlarla paylaşabileceğini beyan eder.
Alıcılar açısından borsa KYC'si, kripto ile banka parası arasında geçiş yapmanın karşılığıdır; fonlar o hesaptan geçtiğinde zincir üzerindeki faaliyetlerinizi adınızla ilişkilendirir. Ekip KYC'sinin amacı, rug pull yapmayı kurucular için daha riskli hâle getirmektir. Uygulamada ne kadar işe yaradığı, doğrulamayı yapan kuruluşa, ilgili ülkeye ve dolandırıcılıktan sonra gerçekten takip yapılıp yapılmadığına büyük ölçüde bağlıdır.
Bir projenin KYC rozetini dürüstlük kanıtı değil, küçük bir artı olarak değerlendirin. Rozeti kimin verdiğini ve doğrulayan kuruluşun kendi sitesinde de yer alıp almadığını kontrol edin. Sahte kimlikler ve ücret karşılığında başkası adına kimlik doğrulaması yapan kişiler vardır. Kullanıcı olarak kimlik belgelerinizi nereye yüklediğinize dikkat edin: Dolandırıcılar pasaport ve selfie toplamak için sahte KYC formları kullanır ve hiçbir gerçek hizmet, kimliğinizi doğrulamak için seed phrase'inize ihtiyaç duymaz.