Vesting
Kısaca Vesting, ekibe, yatırımcılara veya ön satış alıcılarına tahsis edilen tokenları kilitleyip tek seferde değil, zaman içinde kademeli olarak açar.
Vesting, tahsis edilen tokenların sahipleri tarafından ne zaman kullanılabileceğini belirleyen bir takvimdir. Ekip üyelerine, danışmanlara, özel yatırımcılara ve bazen ön satış alıcılarına verilen tokenlar başlangıçta kilitli tutulur ve aylar veya yıllar içinde parçalar hâlinde serbest bırakılır. Amaç, içeriden kişilerin işlemler başlar başlamaz her şeyi satmasını önlemektir.
Çoğu takvim, cliff adı verilen başlangıç kilit süresini doğrusal açılımla birleştirir. Tipik bir yapıda, hiçbir tokenın açılmadığı 12 aylık bir cliff dönemini, sonraki 24 ila 36 ay boyunca aylık, hatta blok başına açılımlar izleyebilir. Bazı takvimlerde token oluşturma etkinliğinde arzın belirli bir yüzdesi açılır, kalanı ise vesting'e tabi tutulur. İdeal olarak tokenlar, yalnızca bir söze dayanarak ekip cüzdanında tutulmak yerine, onları otomatik olarak serbest bırakan bir vesting akıllı kontratında saklanır.
Token sahipleri için vesting önemlidir; çünkü her kilit açılımı satılabilir arza ekleme yapar. Dolaşımdaki arz talepten çok daha hızlı büyüyebilir ve cliff sonunda gerçekleşen büyük açılımlar, yatırımcıların kâr almasıyla birlikte sıklıkla fiyat düşüşlerine denk gelir. Bir token piyasa değerine göre ucuz görünebilirken, hâlâ kilitli tokenları da hesaba katan tam seyreltilmiş değerlemesi çok farklı bir tablo gösterebilir.
Token ekonomisinde her tahsisin cliff süresini ve açılım takvimini inceleyin; yaklaşan kilit açılımlarını tokenın işlem hacmi ve likiditesiyle karşılaştırın. Ardından zincir üstünde doğrulayın: Bir blok gezgininde vesting kontratını bulun ve tokenların gerçekten bu kontratta tutulduğunu, koşulların da kontrat tarafından uygulandığını teyit edin. Ekip veya yatırımcı tokenları, istendiği an transfer yapılabilen sıradan bir cüzdanda duruyorsa belirtilen vesting yalnızca bir sözdür.