Alış-satış farkı (Bid-ask spread)

Belirli bir borsa ve işlem çiftinde bid (alış), herhangi bir alıcının verdiği en yüksek fiyat; ask (satış) ise herhangi bir satıcının verdiği en düşük fiyattır. Spread bu ikisi arasındaki farktır ve fiyatları çok farklı olan token'ları karşılaştırabilmeniz için genellikle orta fiyatın yüzdesi olarak gösterilir. Aynı token farklı platformlarda ve aynı platformdaki farklı paritelerde farklı spread'lere sahip olabilir.

Piyasa emri (market order) emir defterinden likidite alır. Küçük bir piyasa alımı ask fiyatından, küçük bir piyasa satışı ise bid fiyatından gerçekleşir; yani fiyat hiç kıpırdamasa bile alıp hemen satmak size kabaca spread artı ücretler kadar mal olur. Daha büyük bir emir birkaç fiyat seviyesini yiyip bitirebilir; böylece ortalama gerçekleşme fiyatınız en iyi kotasyondan daha kötü olur.

Otomatik piyasa yapıcı üzerine kurulu bir DEX'te emir defteri ve gerçek anlamda bid ile ask yoktur. Maliyetiniz havuz ücreti artı fiyat etkisi (price impact) olarak ortaya çıkar ve bu etki, işleminizin havuz rezervlerine göre büyüklüğüyle artar. Sığ likidite yine de can yakar; çünkü büyük bir alım kötü fiyat alır ve sonradan çıkış pahalı olabilir.

Limit emir size fiyat üzerinde kontrol sağlar, ama piyasa uzaklaşırsa bekleyen emir hiç gerçekleşmeyebilir. Ask fiyatında veya onun üzerinde verilen bir limit emir hemen gerçekleşir ve spread'i öder; yalnızca gerçekleşme fiyatının ne kadar kötüleşebileceğine bir tavan koyar.

Grafikler genellikle son işlemi veya orta fiyatı gösterir, gerçekte alabileceğiniz bir fiyatı değil. Küçük bir token almadan önce borsadaki emir defterinin iki tarafındaki derinliği kontrol edin. DEX'te küçük ve daha büyük bir alım ile satım için fiyat teklifi alın ve bunları havuz büyüklüğü ve ücret kademesiyle karşılaştırın. Arkasında neredeyse hiç derinlik olmayan dar bir spread'e karşı temkinli olun, çünkü sert hareketlerde spread'ler hızla açılır. Alımlar çalışıp satışlar başarısız oluyorsa bu, yaygın bir honeypot işaretidir.