Layer 2

Layer 2, hay L2, là mạng riêng hoạt động trên Layer 1 và dựa vào L1 để quyết toán cuối cùng. Mục tiêu là xử lý nhiều giao dịch hơn với chi phí thấp hơn blockchain nền tảng, trong khi vẫn tận dụng khả năng bảo mật của nó. Base, Arbitrum và Optimism là các L2 nổi tiếng trên Ethereum, còn Lightning Network là L2 sử dụng kênh thanh toán trên Bitcoin.

Thiết kế phổ biến hiện nay là rollup. L2 tự thực thi giao dịch, gom chúng thành lô rồi đăng dữ liệu đã nén kèm bằng chứng hoặc cam kết mật mã lên L1. Vì nhiều giao dịch cùng chia sẻ chi phí của một lần đăng lên L1, mỗi người dùng trả ít hơn nhiều. Nếu đơn vị vận hành L2 có hành vi sai phạm, dữ liệu và bằng chứng trên L1 được thiết kế để cho phép người dùng phản đối trạng thái không hợp lệ hoặc trực tiếp rút tiền của mình.

Với người mua token, điều này có những tác động thực tế. Token trên L2 có hợp đồng khác với cùng token đó trên L1, và việc chuyển giữa hai mạng cần dùng bridge; quá trình này có thể mất vài phút hoặc, với một số optimistic rollup, khoảng một tuần nếu rút theo quy trình tiêu chuẩn. Nhiều L2 vẫn chỉ có một sequencer để sắp xếp giao dịch, nên sequencer đó có thể ngừng hoạt động hoặc kiểm duyệt giao dịch trong ngắn hạn; một số L2 còn có khóa nâng cấp do một nhóm nhỏ kiểm soát.

Trước khi mua trên L2, hãy xác nhận địa chỉ hợp đồng trên đúng mạng đó, giữ một ít ETH hoặc token trả gas theo yêu cầu trên mạng để trả phí, và dùng bridge chính thức hoặc đã có uy tín. Hãy kiểm tra mức độ hoàn thiện của cơ chế bảo mật L2: bằng chứng gian lận hoặc bằng chứng hợp lệ đã hoạt động chưa, ai có thể nâng cấp hợp đồng và người dùng có thể rút tài sản mà không cần đơn vị vận hành hợp tác hay không. Phí thấp là điểm cộng, nhưng không đồng nghĩa với bảo mật cao.